Jedno selo proglašeno je zaraženim područjem, a još šest sela sa teritorije Kraljeva za područje ugroženo ovom zaraznom bolešću kod svinja
Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede donelo je poslednjih dana nekoliko rešenja o proglašenju zaraženih i ugroženih područja od afričke kuge kod domaćih svinja. U jednom od rešenja selo Tavnik je zbog slučaja zaraženosti afričkom kugom kod svinja u dva gazdinstva proglašeno zaraženim područjem.
Da podsetimo, područje poluprečnika najmanje tri kilometra oko žarišta zaraze u naseljenom mestu proglašava se zaraženim područjem, a područje poluprečnika najmanje 10 kilometara oko žarišta zaraze – ugroženim, pa su Miločaj, Lađevci, Obrva, Cvetke, Bapsko Polje i Mrsać proglašeni za područje ugroženo ovom bolešću kod svinja.
Područjem visokog rizika od obolevanja domaćih svinja od afričke kuge, na kraljevačkoj teritoriji proglašeno je lovište „Ibar“.
Afrička kuga svinja i u komšiluku
Afrička kuga svinja, kako se navodi u rešenjima nadležnih koja su objavljena na sajtu Uprave za veterinu Ministarstva poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede, registrovana je i u nekoliko sela na teritoriji grada Čačka (između ostalog tu su Mrčajevci i Katrga) i u tri sela na teritoriji opštine Knić.
O okolnostima u kojima su našli stočari sa područja na kojem je zaraza aktivna, razgovarali smo sa dr Zoranom Debeljakom, koji je kao specijalista u oblasti zaraznih bolesti zaposlen u Veterinarskom specijalističkom institutu „Kraljevo”.
Postoji čitav niz mera i procedura koje Ministarstvo poljoprivrede definiše za način ponašanja unutar zaraženih i ugroženih zona. Predviđen je popis i obeležavanje svinja kao i zabrana njihovog premeštanja i prevoza, dok je premeštanje drugih životinja delimično ograničeno kontrolom veterinarskih službi. Zabranjeno je organizovanje pijaca, sajmova i izložbi životinja, ali i prometa semena i embriona za veštačko osemenjavanje, kao i prirodni pripust nerasta. Takođe, nije dozvoljena upotreba pomija u ishrani svinja, a kao obavezne, naložene su mere dezinfekcije smeštajnih kapaciteta, upotreba posebne obuće i odeće, ali i zabrana ulaska svim licima koja nisu angažovana u radu oko životinja.
– Vlasnicima je dozvoljeno klanje svinja za sopstvene potrebe, s tim što je u ove svrhe neophodno uzimanje uzorka sa životinje koji se potom besplatno pregleda u kraljevačkom Institutu. Specifične osobine virusa kao i dug period inkubacije bolesti otežavaju posao nadležnih službi. Bolest izaziva virus izuzetne otpornosti u spoljašnjoj sredini. Primera radi; u slučaju klanja zaražene životinje, njeno meso, koje bi pola godine provelo u zamrznutom stanju, nakon stavljanja u upotrebu zadržalo bi sva infektivna svojstva. Psi ili mačke, koji bi bili nahranjeni otpacima zaraženog mesa, bolest bi lako preneli svinjama, čime bi se poništili svi dotadašnji napori u zaustavljanju zaraze. Afrička kuga svinja prenosi se direktnim i indirektnim putem. Direktan način prenosa podrazumeva dovođenje zaražene životinje u zdravo leglo ili životinje koja je u periodu inkubacije kod koje se ne vide klinički znakovi bolesti. Do indirektnog prenosa bolesti dolazi usled upotrebe kontaminirane opreme, prevoznih sredstava, obuće i odeće ljudi, ali i upotrebe pomija, čije ostatke druge životinje lako mogu preneti do zdravih svinja. U početku se bolest manifestuje jako nespecifičnom simptomatologijom koja podrazumeva visoku temperaturu, apatiju, odbijanje hrane i vode, a u nešto kasnijoj fazi javljaju se i nekroze, plavilo i krvarenje po koži, zanošenje zadnjeg dela tela, pobačaj kod krmača… Ako se uzme u obzir da je period inkubacije oko 20 dana, čemu treba dodati još desetak dana (koliko je vlasnicima životinja često potrebno da uoče prve simptome bolesti) od njihovog pojavljivanja, jasno je da se suočavamo sa dugim vremenskim periodom, tokom kojeg bolest može neometano da se širi – pojasnio je za portal Krug u jednom od naših ranijih tekstova dr Zoran Debeljak, specijalista u oblasti zaraznih bolesti zaposlen u Veterinarskom specijalističkom institutu „Kraljevo”.
O tome čitajte više u OVOM TEKSTU
Ima li opasnosti po ljude?
Afrička kuga svinja može da bude smrtonosna za domaće i divlje svinje. Ne prenosi se na ljude, ali se kod njih mogu javiti druge komplikacije prouzrokovane konzumacijom kontaminiranog mesa.
Stručnjaci veterinarsko-specijalističkog instituta u Kraljevu vrše aktivnu kontrolu svinja na pomenutom terenu jednom mesečno uz pojačan nadzor svih životinja koje su u prethodnom periodu lečene iz bilo kog razloga. Uzorkovanjem materijala i laboratorijskim ispitivanjima u stanju su da bolest dijagnostikuju u roku od 24 časa. U slučaju otkrivanja zaraze vrši se hitna eutanazija životinja i sprovodi mera čišćenja i dezinfekcije.
U predviđenim merama Uprave za veterinu navodi se da „zabrana premeštanja svinja sa gazdinstva traje dok ne protekne najmanje 30 dana od sprovedenog čnšćenja i prve dezinfekcije, a po potrebi i dezinsekcije zaraženog gazdinstva“, dok se „mere na ugroženom području primenjuju 40 dana dok se ne obavi čišćenje, dezinfekcija, a po potrebi i dezinsekcija poslednjeg zaraženog gazdinstva“.
Veterinarski inspektor može da odobri klanje svinja na gazdinstvu za sopstvene potrebe u ugroženom području, na zahtev vlasnika/držaoca svinja, u skladu sa posebnim propisom i pod određenim uslovima. Zabranjena je i upotreba pomija u ishrani svinja. Period trajanja mera zabrane i ograničenja na zaraženom i ugroženom području iznosi 40 dana od poslednjeg registrovanog slučaja zaraze afričkom kugom svinja.
M. M. D. – A. R.
