Građani Kraljeva odali su danas poštu nevinim civilima koje su vojnici Vermahta streljali oktobra 1941. godine, uz poruku da je sećanje na tragedija opomena ,,pamtimo zarad čovečnosti“
Na Lagerskom groblju u Kraljevu, potomci streljanih, predstavnici državnih organa, predstavnici Slovenije, udruženja boraca i društvenih organizacija, položili su danas vence i palili sveće nad humkama železničara, bravara, kovača, inženjera, lekara, seljaka, tadašnjih izbeglica…koje su oktobra 1941. godine streljali nemačku fašistički okupatori.
O tom događaju, koji se odnedavno obeležava i kao državni memorijal, a uz opomenu da se pamti, a nikada ne ponovi, govorio je na komemorativnoj sednici grada Kraljeva Zoran Antić, državni sekretar Ministarstva za rad,zapošljavanje, socijalna i boračka pitanja.
Na istom skupu istoričar dr Vukašin Dedović podsetio je da su, za pet dana oktobra 1941. godine, u znak osvete za borbene akcije od boraca za slobodu, četnika i partizana, a prema pravilu – sto za jednoga, Nemci ovde streljali najmanje 2.255 nedužnih civila i to nije konačan broj, jer se tačan popis žrtava još utvrđuje.
Među streljanima bilo je 29 žena, 11 dečaka i devojčica mlađih od 16 godina. Varoš je tada bila zavijena u crno, a među streljanim našle su se i izbeglice od fašista iz Slovenije, Srba sa područja Nezavisne države Hrvatske, Kosova i Metohije, Čeha, Rusa…
Fašisti su i njih zatvarali i streljali, jer u Kraljevu nije bilo dovoljno talaca radnika državne železnice i zanatlija zatečenih u proizvodnim halama Fabrike aviona i Fabrike vagona da bi se zadovoljila pomenuta krvava matematika osvete prema ustanicima koji su pokrenuli akcije za oslobođenje grada.
Istoričar Dedović je posebno naglasio da moramo negovati kulturu sećanja kako se ovakav zločin ubuduće nikada i nigde ne bi ponovio. Na Groblju streljanih, posle odavanja pošte uz polaganje venaca, parastos sveštenika Žičke eparhije i zvuke sirena, okupljenima se obratio dr Predrag Terzić, gradonačelnik Kraljeva.
– Ne dozvolimo da nas tuga i bol zaslepe, ne združujmo se sa zlom, ljubav u srcu posejmo, čovečnost u sebi izgradimo, pamtimo, ali se ne svetimo, sećajmo se i na zlo dobrim odgovarajmo – naglasio je Terzić.
U amfiteatru groblja streljanih, glumci Kraljevačkog pozorišta izveli su umetnički program pod nazivom ,,Kraljevski venac” koji je režirao Miodrag Dinulović, direktor Kraljevačkog pozorišta.
M. Dugalić
P. S. Za razliku od nekoliko prethodnih godina, amfiteatar Groblja streljanih danas je bio pun. Među prisutnima bilo je najviše đaka koji su, u društvu svojih nastavnika i profesora, s poštovanjem i u tišini odali poštu nevino stradalima oktobra1941. godine – danima koji su bili najkrvavije doba u istoriji Kraljeva.
